Örn Bárður Jónsson – and "BARD-art"

Þessa dagana þá þetta er ritað, 13. apríl 2026, trompast Trump yfir skoðunum Leós XIV páfa um stríðsrekstur og sýnir enn hvað hann er skjótráður og gjarn á að ofnota trompin í spilastokknum.

Til að upplýsa almenning um kenningar kirkjunnar um stríð er hér texti í þýðingu sem gerð var með vitlíkinu Claude og lagfært af handhafa þessarar síðu.

Viltu hlusta? Smelltu á upptökuna fyrir neðan myndina.

Um réttlátt stríð

Hugmyndir um réttlát stríð (latína: bellum iustum) eru kenning, einnig nefnd hefð, um hernaðarsiðfræði sem hefur að markmiði að tryggja að stríð sé siðferðilega réttlætanlegt með röð skilyrða, sem öll verða að vera uppfyllt til þess að stríð teljist réttlátt. Hana hafa rannsakað herforingjar, guðfræðingar, siðfræðingar og stefnumótendur. Skilyrðunum er skipt í tvo hópa: jus ad bellum („réttur til að fara í stríð“) og jus in bello („rétt framferði í stríði“). Kallað hefur verið eftir því að þriðji flokkur kenningar um réttlátt stríð (jus post bellum) verði tekinn upp, sem fjallar um siðfræði uppgjörs og enduruppbyggingar eftir stríð. Kenningin um réttlátt stríð heldur því fram að stríð, þótt það sé hræðilegt — þó síður svo með réttu framferði — sé ekki alltaf versti kosturinn, heldur réttlætanlegt þegar réttlæti er markmið vopnaðra átaka. Mikilvægar skyldur, óæskilegar afleiðingar eða það að forðast grimmdarverk mótaðila geta réttlætt stríð.

Þýddi texta við lag Marks Knopfler Piper to the End. Þú getur horft á myndband með honum og hlustað neðanmáls.

Hér raula ég lagið:

Og hér kemur textinn á ensku ásamt þýðingu minni.

Og hér er tengill á myndband með Mark Knopfler:

Langi frjádagur er gamalt nafn föstudagsins langa.

Sögnin að frjá merkir að elska.

Dagurinn er þar með hinn langi dagur elskunnar 

þegar Jesús sýndi sinn dýpsta kærleik

með því að deyja fyrir mannkyn.

Um það orti séra Hallgrímur Pétursson í sálminum

Um dauðans óvissan tíma

Hér eru vers 11 og 12 af 13 en þau vísa til krossdauðans á degi elskunnar – langa frjádag

11 Með sínum dauða’ hann deyddi
dauðann og sigur vann,
makt hans og afli eyddi,
ekkert mig skaða kann,
þó leggist lík í jörðu
lifir mín sála frí,
hún mætir aldrei hörðu
himneskri sælu í.

12 Jesús er mér í minni,
mig á hans vald ég gef
hvort ég er úti’ eða inni,
eins þá ég vaki’ og sef.
Hann er mín hjálp og hreysti,
hann er mitt rétta líf,
honum af hjarta’ eg treysti,
hann mýkir dauðans kíf.

skapar siðferðilegt tómarúm

sem veraldarhyggjan getur ekki fyllt

Úr greininni:

„Jafnvel Jürgen Habermas viðurkennir, [látinn 14. mars 2026] fremsti heimspekingur gyðleysingja, að vestræn lykilgildi komi úr Biblíunni. Hann skrifar að hugmyndir eins og mannréttindi, frelsi og lýðræði, séu bein arfleifð gyðinglegrar siðfræði um réttlætið og kristinnar siðfræði um kærleikann. Þrátt fyrir veraldlegar fullyrðingar, lifum við enn á siðferðilegri arfleifð kristninnar. Allt annað, sagði Habermas, er bara aumt hjal í anda póstmódernisma.“

Og hér er greinin öll:

Grein eftir Dr. JOHN LENNOX, fv. stærðfræðiprófessor við Cambridge háskólann í Bretlandi.

Að fjarlægja Guð úr stjórnmálum

skapar siðferðilegt tómarúm

sem veraldarhyggjan getur ekki fyllt

Á morgunverðarfundi breska þingsins í Westminster hélt hinn þekkti kristni hugsuður og stærðfræðiprófessor, John Lennox, því fram að það að fjarlægja Guð úr stjórnmálum myndi skapa siðferðilegt tómarúm sem veraldarhyggjan eigi enga möguleika á að fylla upp í. Hér eru orð hans í heild sinni:

Að taka afstöðu í erfiðum málum.

Viltu hlusta? Tekur 16 mínútur.

Hvers vegna lögsækir enginn hryðjuverkasamtökin Hamas fyrir gengdarlausa glæpi og illvirki? Hvað hefur Mannréttindadómstóll Evrópu að segja um Hamas?

Nýlegur fornleifafundur sannar tilvist Ísraelsríkis fyrir um 2.700 árum

13. mars 2026

I Korintubréf 13.1-13

Upplestur 3 mínútur

Þótt ég talaði tungum manna og engla
en hefði ekki kærleika
væri ég hljómandi málmur eða hvellandi bjalla. 
2Og þótt ég hefði spádómsgáfu 
og vissi alla leyndardóma og ætti alla þekking
og þótt ég hefði svo takmarkalausa trú að færa mætti fjöll úr stað 
en hefði ekki kærleika, 
væri ég ekki neitt. 
3Og þótt ég deildi út öllum eigum mínum 
og þótt ég framseldi líkama minn til þess að verða brenndur 
en hefði ekki kærleika, 
væri ég engu bættari. 
4Kærleikurinn er langlyndur, hann er góðviljaður. Kærleikurinn öfundar ekki. 
Kærleikurinn er ekki raupsamur, hreykir sér ekki upp. 
5Hann hegðar sér ekki ósæmilega, leitar ekki síns eigin, 
hann reiðist ekki, er ekki langrækinn.
6Hann gleðst ekki yfir óréttvísinni en samgleðst sannleikanum. 
7Hann breiðir yfir allt, trúir öllu, vonar allt, umber allt.
8Kærleikurinn fellur aldrei úr gildi. 
En spádómsgáfur, þær munu líða undir lok, 
og tungur, þær munu þagna, og þekking, hún mun líða undir lok. 
9Því að þekking vor er í molum og spádómur vor er í molum. 
10En þegar hið fullkomna kemur líður það undir lok sem er í molum.
11Þegar ég var barn talaði ég eins og barn, 
hugsaði eins og barn og ályktaði eins og barn. 
En þegar ég var orðinn fulltíða lagði ég niður barnaskapinn. 
12Nú sjáum vér svo sem í skuggsjá, í ráðgátu, 
en þá munum vér sjá augliti til auglitis. 
Nú er þekking mín í molum 
en þá mun ég gjörþekkja eins og ég er sjálfur gjörþekktur orðinn. 
13En nú varir trú, von og kærleikur, þetta þrennt, 
en þeirra er kærleikurinn mestur.