{"id":7091,"date":"2025-12-07T19:06:21","date_gmt":"2025-12-07T19:06:21","guid":{"rendered":"http:\/\/ornbardur.com\/2025\/12\/07\/gildagrunnur-vesturlanda\/"},"modified":"2025-12-07T19:06:21","modified_gmt":"2025-12-07T19:06:21","slug":"gildagrunnur-vesturlanda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ornbardur.com\/?p=7091","title":{"rendered":"Gildagrunnur Vesturlanda"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Trump og P\u00fat\u00edn,<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>BBC og Gaza-R\u00fav <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Gy\u00f0ingahatur og fleira<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00deankar eftir \u00d6rn B\u00e1r\u00f0 J\u00f3nsson sem les.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-audio\"><audio controls src=\"https:\/\/pub-c849b6aaf98340c4bec7b480b0f7ffe9.r2.dev\/2025\/12\/gildagrunnur-vesturlanda-trump-og-putin-bbc-og-gaza-ruv.m4a\"><\/audio><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00fa eru \u00feeir a\u00f0 makka, P\u00fat\u00edn og Trump. \u00deeir vilja r\u00e1\u00f0a f\u00f6r \u00ed Evr\u00f3pu og leysa deiluna milli R\u00fassa og \u00dakra\u00ednumanna \u00e1n afskipta Evr\u00f3pusambandsins.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1683\" height=\"1139\" src=\"http:\/\/localhost:8081\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/img_0602.jpg?w=1024\" alt=\"\" class=\"wp-image-7086\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hvers vegna? Sko\u00f0um a\u00f0eins hugmyndas\u00f6guna.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hver er gildagrunnur Vesturlanda? Til einf\u00f6ldunar m\u00e1 svara \u00fev\u00ed \u00e1 stuttan h\u00e1tt. Hann er gy\u00f0ing\/kristinn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gy\u00f0ingar breyttu heiminum me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 uppg\u00f6tva eingy\u00f0istr\u00fa. \u00deeir h\u00f6f\u00f0u ekki gu\u00f0agaller\u00ed, sm\u00e1gu\u00f0i sem birtust einkum \u00ed n\u00e1tt\u00faru\u00f6flunum og voru dint\u00f3ttir, hrekkj\u00f3ttir og sl\u00e6gir og bj\u00e1lfalegir \u00e1 k\u00f6flum. M\u00e1li\u00f0 var a\u00f0 l\u00e6ra a\u00f0 l\u00fata \u00feeim \u00ed au\u00f0m\u00fdkt og herma eftir dutlungum \u00feeirra.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Eingy\u00f0istr\u00fain olli byltingu \u00ed heiminum.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Gu\u00f0 er einn!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Gu\u00f0 hefur skapa\u00f0 allt!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">-Gu\u00f0 er r\u00e9ttl\u00e1tur!<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"717\" height=\"455\" src=\"http:\/\/localhost:8081\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/img_0605.jpg?w=717\" alt=\"\" class=\"wp-image-7089\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Dav\u00ed\u00f0sstjarna og hebreskur texti<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00deetta kemur svo fram \u00ed allskonar l\u00f6gum og si\u00f0areglum sem gy\u00f0ingar komu s\u00e9r upp fyrir um 4000 \u00e1rum. \u00dear er t.d. a\u00f0 finna reglur um r\u00e9ttl\u00e1t samskipti f\u00f3lks \u00e1 m\u00f6rgum svi\u00f0um, um mannr\u00e9ttindi almennt tala\u00f0 og meira a\u00f0 segja r\u00e9ttindi \u00fer\u00e6la.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Gy\u00f0ingar t\u00f3ku langan t\u00edma \u00ed a\u00f0 \u00fer\u00f3a tr\u00fa s\u00edna og l\u00edfss\u00fdn. \u00deeir voru \u00e1 vissan h\u00e1tt hei\u00f0nir \u00ed heg\u00f0un \u00feegar liti\u00f0 er til f\u00f3rnf\u00e6ringa \u00feeirra gagnvart Gu\u00f0i en sl\u00edkt er \u00ed grunninn hei\u00f0inn si\u00f0ur. Sm\u00e1tt og sm\u00e1tt hverfa f\u00f3rnirnar og ver\u00f0a a\u00f0eins sm\u00e1v\u00e6gilegar eins og \u00fea\u00f0 a\u00f0 f\u00f3rna sm\u00e1fugli \u00ed musterinu \u00e1 d\u00f6gum Jes\u00fa. Vi\u00f0 \u00feekkjum fr\u00e1s\u00f6gnina af \u00fev\u00ed er Jes\u00fas velti um bor\u00f0um s\u00f6lumanna f\u00f3rnard\u00fdra vi\u00f0 inngang musterisins \u00ed Jer\u00fasalem. Jes\u00fa svei\u00f0 a\u00f0 sj\u00e1 f\u00f3lk borga fyrir f\u00f3rnard\u00fdr og \u00fear me\u00f0 a\u00f0 reyna a\u00f0 kaupa s\u00e9r fyrirgefningu og miskunn Gu\u00f0s.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">F\u00f3rnarhugsunin var svo \u00fatf\u00e6r\u00f0 \u00ed n\u00fdjum v\u00edddum me\u00f0 kenningum Jes\u00fa og einkum dau\u00f0a hans og upprisu. Hann var\u00f0 f\u00f3rnin eina og algilda. Honum var f\u00f3rna\u00f0 fyrir mannkyn \u00ed eitt skipti fyrir \u00f6ll.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dear me\u00f0 h\u00f3fst n\u00fdtt t\u00edmabil \u00ed s\u00f6gu heimsins. Kristin tr\u00fa f\u00e6\u00f0ist \u00far \u00feessum jar\u00f0vegi og leggur af tilbei\u00f0slu me\u00f0 f\u00f3rnum d\u00fdra en minnist hinnar einu og algildu f\u00f3rnar Jes\u00fa \u00ed heilagri kv\u00f6ldm\u00e1lt\u00ed\u00f0.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u00f6gnu\u00f0 er fr\u00e1s\u00f6gnin \u00ed N\u00fdja testamentinu sem kennd er vi\u00f0 \u00feorpi\u00f0 Emmaus. Tveir menn yfirgefa Jer\u00fasalem eftir krossfestingu Jes\u00fa og spjalla s\u00edn \u00e1 milli um atbur\u00f0i li\u00f0inna daga. Ma\u00f0ur sl\u00e6st \u00ed f\u00f6r me\u00f0 \u00feeim og spyr hva\u00f0 \u00feeir s\u00e9u a\u00f0 r\u00e6\u00f0a. Hann kemst a\u00f0 \u00fev\u00ed og tekur \u00fe\u00e1 \u00ed framhaldinu \u00ed kennslustund um hj\u00e1lpr\u00e6\u00f0iss\u00f6guna, um \u00fea\u00f0 hvernig Gu\u00f0 kenndi \u00cdsrealsm\u00f6nnum \u00ed gegnum aldirnar um l\u00edfi\u00f0 og tilveruna. H\u00e1mark \u00feeirrar lei\u00f0sagnar birtist svo \u00ed starfi Jes\u00fa sem krossfestur var um li\u00f0na helgi og \u00feeir \u00feekktu b\u00e1\u00f0ir. \u00deeir koma svo til Emmaus sem var \u00ed 60 skei\u00f0r\u00fama fjarl\u00e6g\u00f0 fr\u00e1 Jer\u00fasalem e\u00f0a sem nemur 11 k\u00edl\u00f3metrum, svona eins og fr\u00e1 L\u00e6kjartorgi og \u00ed mi\u00f0b\u00e6 Hafnarfjar\u00f0ar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00deegar \u00feeir voru komnir til Emmaus settust \u00feeir a\u00f0 sn\u00e6\u00f0ingi og \u00feegar fer\u00f0alangurinn, sem slegist haf\u00f0i \u00ed f\u00f6r me\u00f0 \u00feeim og t\u00falka\u00f0 alla hj\u00e1lpr\u00e6\u00f0iss\u00f6guna, t\u00f3k brau\u00f0i\u00f0 og braut \u00fea\u00f0, lukust upp augu \u00feeirra og \u00feeir \u00feekktu hinn upprisna Krist &#8211; sem hvarf \u00feeim vi\u00f0 svo b\u00fai\u00f0.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00deessari fr\u00e1s\u00f6gn hafa listamenn gert skil \u00ed s\u00f6gunni. Eitt \u00feekktasta verki\u00f0 er Kristur \u00ed Emmaus eftir Caravaggio. Sj\u00e1 h\u00e9r:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"2000\" height=\"1144\" src=\"http:\/\/localhost:8081\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/img_0604.jpg?w=1024\" alt=\"\" class=\"wp-image-7088\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Kristur \u00ed Emmaus &#8211; Caravaggio 1601<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vesturl\u00f6nd hafa allan si\u00f0agrunn sinn, skilning \u00e1 helgi manneskjunnar, r\u00e9ttindum hennar og g\u00f6fgi, \u00far gy\u00f0ing\/kristnum kenningum. Heimspekihef\u00f0 Grikkja m\u00e1 svo l\u00edkja vi\u00f0 mikilv\u00e6gt brag\u00f0efni \u00ed \u00feessari uppskrift. R\u00f6khugsun spekinganna \u00ed A\u00feenu hefur haft \u00e1fhrif \u00e1 kristnar kenningar fr\u00e1 upphafi enda voru hinir fyrstu gu\u00f0fr\u00e6\u00f0ingar m\u00e6landi og skrifandi \u00e1 forngr\u00edsku, en frumrit N\u00fdja testamentisins var einmitt rita\u00f0 \u00e1 \u00feeirri tungu. \u00deekkt eru n\u00fdplat\u00f3nsk \u00e1hrif innan heimsmyndar kristninnar. \u00dea\u00f0an koma m\u00f6rg grundvallarhugt\u00f6k gu\u00f0fr\u00e6\u00f0innar og er Logos e\u00f0a Or\u00f0i\u00f0 l\u00edklega \u00feeirra \u00feekktast. \u00deess vegna l\u00e6ra gu\u00f0fr\u00e6\u00f0ingar enn forngr\u00edsku til a\u00f0 geta t\u00falka\u00f0 kenningar Krists.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Og \u00fe\u00e1 kem \u00e9g m\u00e9r loks a\u00f0 efninu sem fyrirs\u00f6gn \u00feessa greinarkorns birtir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bandalagi\u00f0, sem \u00feeir hafa gert me\u00f0 s\u00e9r, Donald Trump og Vladimir Put\u00edn, er l\u00edklega \u00ed grunninn byggt \u00e1 hinum klass\u00edska gildagrunni. \u00c6tla m\u00e1 a\u00f0 b\u00e1\u00f0um ofbj\u00f3\u00f0i tryllt taumleysi Vesturlanda \u00ed si\u00f0fer\u00f0isefnum. Og eru \u00feeir n\u00fa ekki einir um \u00fea\u00f0 \u00e1lit \u00fe\u00f3 si\u00f0leysi\u00f0 r\u00ed\u00f0i n\u00fa ekki vi\u00f0 einteyming \u00ed l\u00edfi \u00feeirra sj\u00e1lfra.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00de\u00e1 m\u00e1 og nefna a\u00f0 m\u00faslimar fyrirl\u00edta Vesturl\u00f6nd, og ekki s\u00edst vegna lausl\u00e6tist og si\u00f0leysis \u00e1 m\u00f6rgum svi\u00f0um. \u00deeir \u00e6tla s\u00e9r a\u00f0 tort\u00edma Vesturl\u00f6ndum.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Evr\u00f3pskir r\u00e1\u00f0amenn, meira og minna menga\u00f0ir af h\u00e1sk\u00f3lum Vesturlanda sem hafa veri\u00f0 &#8220;heila\u00fevegnir&#8221; af frj\u00e1lslyndu bulli me\u00f0 \u00edvafi marx\u00edskrar hugmyndafr\u00e6\u00f0i og w\u00f3ki, taka \u00e1kvar\u00f0anir \u00fat fr\u00e1 \u00feessu mo\u00f0i, me\u00f0an \u00feeir gleyma hinum klass\u00edsku gildum.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Slagor\u00f0i\u00f0 sem trompar allt um \u00feessar mundir er EDI: equity, diversity, inclusion e\u00f0a JFI: jafnsta\u00f0a, fj\u00f6lbreytni, ingilding. \u00deessi mantra veldur \u00fev\u00ed t.d. \u00ed mannar\u00e1\u00f0ningum a\u00f0 sjaldan er h\u00e6fasti ums\u00e6kjandi r\u00e1\u00f0inn \u00ed starf, heldur s\u00e1, sem tilheyrir minnihluta af einhverju tagi. H\u00e6fni er f\u00f3rna\u00f0 \u00e1 altari minnim\u00e1ttar-miskunnar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Eru \u00feeir Trump og P\u00fat\u00edn a\u00f0 stefna a\u00f0 sama marki og r\u00e1\u00f0ast \u00fev\u00ed gegn \u00feessu rugli \u00f6llu saman? E\u00f0a eru \u00feeir bara a\u00f0 skara eld a\u00f0 eigin k\u00f6ku?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9g veit \u00fea\u00f0 ekki, en sendi \u00feessa \u00feanka m\u00edna \u00fat \u00ed himinhvolfi\u00f0, til umr\u00e6\u00f0u og sko\u00f0anaskipta.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Og \u00ed g\u00e6r var svo fr\u00e9tt \u00ed Bretlandi um a\u00f0 foreldrar trans barna saki BBC um einhli\u00f0a \u00e1r\u00f3\u00f0ur \u00ed umr\u00e6\u00f0u um kynuslann sem hafi \u00fdtt b\u00f6rnum \u00feeirra \u00ed kynskiptingarferli.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Og ekki bara \u00fea\u00f0.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00fa skal halda n\u00e1mskei\u00f0 fyrir fr\u00e9ttamenn BBC til a\u00f0 vinda ofan af gy\u00f0ingahatri \u00feeirra og f\u00e1 \u00fe\u00e1 til a\u00f0 n\u00e1 jafnv\u00e6gi svo st\u00f6\u00f0in ver\u00f0i ekki \u00ed framt\u00ed\u00f0inni einhli\u00f0a \u00e1r\u00f3\u00f0ursmask\u00edna Hamas eins og h\u00fan hefur veri\u00f0 um all langa hr\u00ed\u00f0.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00cd ofan\u00e1lag er st\u00f6\u00f0in svo jafnframt harla w\u00f3k \u00ed \u00f6llu s\u00ednu fr\u00e9ttamati.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"1779\" src=\"http:\/\/localhost:8081\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/img_0081.jpg?w=743\" alt=\"\" class=\"wp-image-7094\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Og hva\u00f0 skyldu r\u00e1\u00f0amenn \u00e1 Gaza-R\u00fav n\u00fa vera a\u00f0 hugsa me\u00f0an \u00feeir reyna a\u00f0 ey\u00f0ileggja J\u00far\u00f3v\u00edsj\u00f3n me\u00f0 gy\u00f0ingahatri?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">V\u00e6ri \u00fea\u00f0 ekki \u00fearft verk a\u00f0 panta handa \u00feeim n\u00e1mskei\u00f0 fr\u00e1 Bretlandi?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c9g segi n\u00fa bara svona.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"620\" height=\"743\" src=\"http:\/\/localhost:8081\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/img_0606.jpg?w=620\" alt=\"\" class=\"wp-image-7090\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Gegn gy\u00f0ingahatri<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trump og P\u00fat\u00edn, BBC og Gaza-R\u00fav Gy\u00f0ingahatur og fleira \u00deankar eftir \u00d6rn B\u00e1r\u00f0 J\u00f3nsson sem les. N\u00fa eru \u00feeir a\u00f0 makka, P\u00fat\u00edn og Trump. \u00deeir vilja r\u00e1\u00f0a f\u00f6r \u00ed Evr\u00f3pu og leysa deiluna milli R\u00fassa og \u00dakra\u00ednumanna \u00e1n afskipta Evr\u00f3pusambandsins. Hvers vegna? Sko\u00f0um a\u00f0eins hugmyndas\u00f6guna.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_hide_featured_image":false,"_jetpack_featured_image_duplicate_dismissed":0,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-7091","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-greinar-og-hugvekjur-articles"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7091","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7091"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7091\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}