{"id":566,"date":"2013-06-12T17:13:19","date_gmt":"2013-06-12T17:13:19","guid":{"rendered":"http:\/\/ornbardur.com\/?p=566"},"modified":"2013-06-12T17:13:19","modified_gmt":"2013-06-12T17:13:19","slug":"rolf-markan-1926-2013","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ornbardur.com\/?p=566","title":{"rendered":"Rolf Markan 1926-2013"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/localhost:8081\/wp-content\/uploads\/2013\/06\/rolfmarkan.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-570\" alt=\"rolfmarkan\" src=\"http:\/\/localhost:8081\/wp-content\/uploads\/2013\/06\/rolfmarkan.jpg?w=200\" width=\"200\" height=\"300\" \/><\/a>\u00d6rn B\u00e1r\u00f0ur J\u00f3nsson<\/p>\n<p>Minninaror\u00f0<\/p>\n<p><strong>Rolf Makan<\/strong><\/p>\n<p>t\u00f3nlistarma\u00f0ur<\/p>\n<p>og skapandi verkma\u00f0ur<\/p>\n<p>1926-2013<\/p>\n<p>\u00datf\u00f6r fr\u00e1 Fr\u00edkirkjunni \u00ed Reykjav\u00edk<\/p>\n<p>mi\u00f0vikudaginn 12. j\u00fan\u00ed 2013 kl. 13<\/p>\n<p>Jar\u00f0sett \u00ed Gufuneskirkjugar\u00f0i<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n\n<p><strong>Hvernig<\/strong> ver\u00f0ur eitthva\u00f0 til? Hvernig breytist ver\u00f6ldin? Hver er mesti \u00e1hrifavaldurinn?<\/p>\n<p>\u00cd b\u00f3kinni Markens Gr\u00f6de &#8211; Gr\u00f3\u00f0ur jar\u00f0ar &#8211; eftir Knut Hamsun er spurt \u00ed \u00feessa veru. B\u00f3kin hefst \u00e1 \u00feessum or\u00f0um:<\/p>\n<blockquote><p>\u201e\u00deessi langi, langi sl\u00f3\u00f0i yfir m\u00fdrarnar og inn \u00ed sk\u00f3gana, hver hefur tro\u00f0i\u00f0 hann? Ma\u00f0urinn, hinn mennski ma\u00f0ur, s\u00e1 sem fyrstur kom h\u00e9r.\u201c<\/p><\/blockquote>\n<p>Og ne\u00f0ar \u00e1 upphafss\u00ed\u00f0u segir:<\/p>\n<blockquote><p>\u201eMa\u00f0urinn kom gangandi \u00ed nor\u00f0ur. Hann ber poka, hinn fyrsta poka; \u00ed honum er nesti og etthva\u00f0 af verkf\u00e6rum. Ma\u00f0urinn er sterklegur . . . \u201c (s. 7)<\/p><\/blockquote>\n<p>\u00cd samtali m\u00ednu vi\u00f0 fj\u00f6lskyld Rolfs \u00fear sem konurnar h\u00f3fu a\u00f0 segja m\u00e9r fr\u00e1 honum til a\u00f0 undirb\u00faa \u00feessi minningaror\u00f0 kom \u00feessi mikla sk\u00e1lssaga m\u00e9r flj\u00f3tlega \u00ed hug. \u00c9g spur\u00f0i varf\u00e6rnislega hvort hann hef\u00f0i kunna\u00f0 a\u00f0 meta \u00feessa b\u00f3k og \u00fea\u00f0 st\u00f3\u00f0 heima. Hann haf\u00f0i d\u00e1l\u00e6ti \u00e1 Gr\u00f3\u00f0ri jar\u00f0ar enda sj\u00e1lfur \u00ferekinn og sterkur ma\u00f0ur sem haf\u00f0i yndi af a\u00f0 vinna me\u00f0 h\u00f6ndum s\u00ednum og breyta umhverfinu, setja sitt listr\u00e6na m\u00f3t \u00e1 s\u00e9rhvert verk.<\/p>\n<p>S\u00e1lmaskr\u00e1in \u00ed heild sinni birtir mynd af manninum sem vi\u00f0 kve\u00f0jum h\u00e9r \u00ed dag. \u00dear er hinn vinnandi ma\u00f0ur, s\u00e1 sem hefur yndi af a\u00f0 finna til afls og l\u00edkamskrafta. Ma\u00f0ur me\u00f0 sterkar hendur. \u00dear er einnig t\u00f3nlistarma\u00f0urinn \u00e1str\u00ed\u00f0ufulli me\u00f0 n\u00e6mleik \u00ed fingrum og eyrum sem naut \u00feess a\u00f0 spila og vera me\u00f0 \u00f6\u00f0ru f\u00f3lki sem haf\u00f0i komist \u00ed kynni vi\u00f0 t\u00f3nlistargy\u00f0juna.<\/p>\n<p>T\u00f3nlistin setur spor s\u00edn \u00e1 mannl\u00edfi\u00f0 og h\u00fan hefur breytt ver\u00f6ldinni. Hvernig v\u00e6ri ver\u00f6ldin \u00e1n t\u00f3nlistar?<\/p>\n<p>Rolf Markan f\u00e6ddist \u00ed Jessheim \u00ed Noregi 13. ma\u00ed 1926. Hann l\u00e9st eftir erfi\u00f0 veikindi \u00e1 l\u00edknardeild Landsp\u00edtalans \u00ed K\u00f3pavogi 2. j\u00fan\u00ed 2013.<\/p>\n<p>Foreldrar hans voru Sigur\u00f0ur Markan, f\u00e6ddur \u00ed \u00d3lafsv\u00edk 1899, d. 1973, verkstj\u00f3ri hj\u00e1 Timburverslun \u00c1rna J\u00f3nssonar, og Ingrid Markan, f\u00e6dd Haugestad \u00ed Kristjan\u00edu (\u00d3sl\u00f3) 1900, d. 1993, p\u00edan\u00f3kennari og h\u00fasm\u00f3\u00f0ir. Br\u00f3\u00f0ir Rolfs var Bj\u00f6rn, f\u00e6ddur \u00ed Reykjav\u00edk 1927, lengst af b\u00fasettur og starfandi \u00ed Kaupmannah\u00f6fn, d. 2011.<\/p>\n<p>Eftirlifandi eiginkona Rolfs er Sofie Marie Markan, f\u00e6dd Andreassen \u00e1 Siglufir\u00f0i 3. ma\u00ed 1925. Sofie starfa\u00f0i sem ritari, \u00fear af \u00ed tvo \u00e1ratugi \u00e1 skrifstofu l\u00e6knaf\u00e9laganna \u00ed Reykjav\u00edk.<\/p>\n<p>B\u00f6rn \u00feeirra eru<\/p>\n<p>Anne Marie Markan, f. 1952,<\/p>\n<p>Ingrid Markan, f. 1954; d\u00f3ttir hennar og Sigf\u00fasar Gr\u00e9tarssonar er Mar\u00eda Huld Markan Sigf\u00fasd\u00f3ttir, f. 1980, maki hennar Kjartan Sveinsson, f. 1978, \u00feau eiga d\u00f3tturina M\u00f3ey, f. 2008;<\/p>\n<p>Inga Huld Markan, f. 1957; synir hennar og eiginmanns hennar,Nicholas Jones, eru Fr\u00f3\u00f0i, f. 1992 og Tumi, f. 1995.<\/p>\n<p>A\u00f0 loknu gagnfr\u00e6\u00f0apr\u00f3fi \u00far Ingimarssk\u00f3la vann Rolf \u00fdmis st\u00f6rf og kom v\u00ed\u00f0a vi\u00f0. M\u00e1 nefna m.a. grj\u00f3tn\u00e1m \u00ed \u00d6skjuhl\u00ed\u00f0 \u00e1 hern\u00e1ms\u00e1runum, vikurfleytingu \u00e1 Sn\u00e6fellsj\u00f6kli, siglingar \u00e1 \u00fdmsum norskum skipum fr\u00e1 1943 m.a. \u00e1 skipinu Akershus. Hann s\u00e1 \u00e1 \u00feeim \u00e1rum ey\u00f0ileggingu heimsstyrjaldarinnar og t\u00f3k \u00fe\u00e1tt \u00ed a\u00f0 hreinsa upp eftir \u00e1t\u00f6kin \u00e1 str\u00f6nd Normand\u00ed og v\u00ed\u00f0ar, kom til Dresden og s\u00e1 r\u00fastir \u00feeirrar hrundu borgar. Hann s\u00e1 og heyr\u00f0i \u00ed V2 flugskeytunum sem skoti\u00f0 var fr\u00e1 Frakklandi og mi\u00f0a\u00f0 \u00e1 Lund\u00fani og \u00feekkti hvissandi hlj\u00f3\u00f0i\u00f0 \u00ed \u00feeim sem olli ugg \u00ed brj\u00f3stum \u00feeirra sem heyr\u00f0u og s\u00e1u.<\/p>\n<p>Lei\u00f0 hans l\u00e1 s\u00ed\u00f0ar \u00ed Oslo tekniske skole \u00e1ri\u00f0 1947, og einnig Musikkonservatoriet i Oslo, \u00fear sem hann h\u00f3f n\u00e1m \u00ed klarinettleik hj\u00e1 Alexander Kjelland. Hann sneri heim til \u00cdslands og heitmeyjar sinnar Sofie Marie 1951 og giftu \u00feau sig sama \u00e1r. Rolf lauk n\u00e1mi \u00ed m\u00e1lmsteypum\u00f3tun fr\u00e1 I\u00f0nsk\u00f3lanum \u00ed Reykjav\u00edk 1955 og starfa\u00f0i hann vi\u00f0 fagi\u00f0 \u00ed nokkur \u00e1r. Samhli\u00f0a st\u00f6rfum stunda\u00f0i hann klarinett- og s\u00f6ngn\u00e1m vi\u00f0 T\u00f3nlistarsk\u00f3lann \u00ed Reykjav\u00edk. Hann var me\u00f0al stofnenda og t\u00f3k \u00fe\u00e1tt \u00ed starfi L\u00fa\u00f0rasveitar verkal\u00fd\u00f0sins og S\u00f6ngsveitarinnar F\u00edlharm\u00f3n\u00edu.<\/p>\n<p>Hann var af m\u00fas\u00edkf\u00f3lki kominn. \u00deau voru heimsborgarar &#8211; kosm\u00f3p\u00f3litan f\u00f3lk, v\u00ed\u00f0lesi\u00f0 og fr\u00f3\u00f0leiksleitandi. Ungur kynntist hann Ragnari \u00ed Sm\u00e1ra og listaf\u00f3lki sem var \u00ed h\u00f3pi me\u00f0 honum og heilla\u00f0ist af andans m\u00f6nnum og \u00fear voru \u00feau Sigur\u00f0ur Markan, fa\u00f0ir hans og f\u00f6\u00f0ursystkini hans, \u00feau Mar\u00eda og Einar Markan, \u00e1samt fleira listaf\u00f3lki en sum \u00feeirra sem nefnd voru stofnu\u00f0u T\u00f3nlistarf\u00e9lagi\u00f0 \u00e1samt fleirum.<\/p>\n<p>Hann var r\u00f3tt\u00e6kur \u00ed sko\u00f0unum, me\u00f0 sterka r\u00e9ttl\u00e6tiskennd og tilfinningu fyrir \u00fev\u00ed a\u00f0 samhj\u00e1lp skipti miklu \u00ed mannlegu samf\u00e9lagi.<\/p>\n<p>Hann haf\u00f0i sterkar taugar til n\u00e1tt\u00farunnar. A\u00f0 vinna me\u00f0 h\u00f6ndunum var g\u00f6fug i\u00f0ja \u00ed hans huga. Mold og grj\u00f3t voru hans efnivi\u00f0ur. \u00de\u00e1 var hann einnig sj\u00f3ma\u00f0ur \u00e1 s\u00ednum yngri \u00e1rum. Hann haf\u00f0i sterka tilfinningu fyrir j\u00f6r\u00f0inni og \u00fev\u00ed a\u00f0 ma\u00f0urinn v\u00e6ri af j\u00f6r\u00f0u kominn. \u201e\u00dev\u00ed a\u00f0 mold ert \u00fe\u00fa og til moldar skaltu aftur hverfa\u201c, segir \u00ed hinni helgu b\u00f3k.<\/p>\n<p>Rolf haf\u00f0i mikinn \u00e1huga \u00e1 gr\u00f3\u00f0ri og r\u00e6ktun og eftir a\u00f0 hann h\u00f3f st\u00f6rf hj\u00e1 Ol\u00eduf\u00e9laginu hf. um mi\u00f0jan sj\u00f6unda \u00e1ratuginn t\u00f3k hann a\u00f0 s\u00e9r a\u00f0 hanna og ganga fr\u00e1 umhverfi og gr\u00f3\u00f0ri vi\u00f0 bens\u00ednst\u00f6\u00f0var f\u00e9lagsins, m.a. vi\u00f0 \u00c1rt\u00fansh\u00f6f\u00f0a, St\u00f3rager\u00f0i og \u00c6gis\u00ed\u00f0u. \u00c1 \u00feessum t\u00edma t\u00f3k hann einnig a\u00f0 s\u00e9r a\u00f0 skipuleggja og ganga fr\u00e1 l\u00f3\u00f0um vi\u00f0 n\u00fdbygg\u00f0 h\u00fas vina og kunningja. Rolf starfa\u00f0i hj\u00e1 Ol\u00eduf\u00e9laginu til 1982 og lauk starfsferli s\u00ednum hj\u00e1 \u00c1bur\u00f0arverksmi\u00f0ju r\u00edkisins \u00ed Gufunesi 1993.<\/p>\n<p>T\u00f3nlistin var \u00e1str\u00ed\u00f0an \u00ed l\u00edfi Rolfs alla t\u00ed\u00f0 og hans helsta hug\u00f0arefni eftir a\u00f0 hann settist \u00ed helgan stein. \u00c1ri\u00f0 1966 var Rolf og Sofie \u00fathluta\u00f0 l\u00f3\u00f0 og ur\u00f0u me\u00f0al frumbyggja Stekkjahverfis \u00ed Brei\u00f0holti. Vann Rolf h\u00f6r\u00f0um h\u00f6ndum vi\u00f0 byggingu h\u00fassins og fr\u00e1gang l\u00f3\u00f0ar a\u00f0 Geitastekk 7 \u00fear sem \u00feau hj\u00f3nin bjuggu allt til \u00e1rsins 2012.<\/p>\n<p>N\u00fa er \u00feessi s\u00edstarfandi ma\u00f0ur horfinn af \u00feessu jar\u00f0l\u00edfi og ver\u00f0ur lag\u00f0ur til hinstu hv\u00edlu \u00ed \u00edslenskri mold s\u00ed\u00f0ar \u00ed dag. \u00deannig lokast hringurinn \u00e1 vegfer\u00f0 mannsins um g\u00f6tur og stigu \u00feessa l\u00edfs.<\/p>\n<p>Rolf var gla\u00f0sinna ma\u00f0ur en skapmikill. Hann var g\u00f3\u00f0ur h\u00famoristi og sem drengur var hann upp\u00e1t\u00e6kjasamur og prakkari mikill eins og kom \u00ed lj\u00f3s \u00feegar hann sprengdi j\u00f3latr\u00e9\u00f0 \u00ed loft upp \u00e1 j\u00f3latr\u00e9sskemmtun barnask\u00f3lans. Seinna \u00f3k hann upp Bankastr\u00e6ti \u00ed prakkaraskap \u00e1 m\u00f3ti umfer\u00f0inni.<\/p>\n<p>Hann var fuglavinur enda fuglar t\u00f3nv\u00edsir og listr\u00e6nir s\u00f6ngvarar og sumir n\u00e1skyldir klarinettinu. Hann hugsa\u00f0i alltaf vel um sm\u00e1fuglana og gaf \u00feeim \u00ed gogginn.<\/p>\n<p>Hann var uppfinningama\u00f0ur \u00ed s\u00e9r og alltaf a\u00f0 leita lausna \u00e1 hverju m\u00e1li. Hann hanna\u00f0i og sm\u00ed\u00f0a\u00f0i marga hluti \u00e1samt f\u00f6\u00f0ur s\u00ednum t.d. lesgrindur fyrir b\u00f3kamenn, br\u00e9fagrindur og bakka.<\/p>\n<p>Hann f\u00e9kk heilabl\u00f3\u00f0fall fyrir 20 \u00e1rum og missti m\u00e1ttinn h\u00e6gra megin en me\u00f0 sta\u00f0festu og seiglu n\u00e1\u00f0i hann s\u00e9r \u00e1 n\u00fd. Hann h\u00e6f\u00f0i sig st\u00f6\u00f0ugt \u00e1 klarinetti\u00f0 og p\u00edan\u00f3i\u00f0 og l\u00e6r\u00f0i a\u00f0 skrifa upp \u00e1 n\u00fdtt. Viljastyrkurinn var geysimikill.<\/p>\n<p>Lengst af \u00e6vinni l\u00e9k hann predl\u00fad\u00eduna eftir Bach sem var forspil a\u00f0 \u00feessari ath\u00f6fn. Fl\u00e9ttur Bachs heillu\u00f0u hann og fingur hans ur\u00f0u a\u00f0 gl\u00edma vi\u00f0 \u00fe\u00e6r og n\u00e1 t\u00f6kum \u00e1 \u00feeim. Hann f\u00e9kkst innig vi\u00f0 a\u00f0 m\u00e1la myndir. Hann var alltaf a\u00f0 \u00feroska sig. \u00cd honum bj\u00f3 ungur hugur og st\u00f3rt hjarta.<\/p>\n<p>Hann haf\u00f0i alla t\u00ed\u00f0 sterkar taugar til Noregs og s\u00f6ng norska \u00fej\u00f3\u00f0s\u00f6nginn \u00e1 l\u00edknardeildinni 17. ma\u00ed s.l. \u00deegar hann vildi syngja tala\u00f0i hann um a\u00f0 \u201ebr\u00f6la\u201c \u00ed gamansemi sinni en \u00fea\u00f0 merkir a\u00f0 baula.<\/p>\n<p>\u00deau hj\u00f3nin kynntust ung \u00ed Noregi enda b\u00e6\u00f0i af norskum \u00e6ttum. H\u00fan var \u00fear \u00ed h\u00fasm\u00e6\u00f0rask\u00f3la og hann t\u00e6knisk\u00f3lanum. \u00deau f\u00f3ru saman \u00ed sk\u00ed\u00f0afer\u00f0 um \u00e1ram\u00f3t \u00e1samt fleirum og \u00fear kvikna\u00f0i \u00e1stin og r\u00f3mant\u00edkin og \u00feau d\u00f6nsu\u00f0u saman inn \u00ed n\u00fd\u00e1ri\u00f0. Hann var alla t\u00ed\u00f0 mikill s\u00e6lkeri og eins og vi\u00f0 vitum er maturinn lei\u00f0 a\u00f0 hjarta mannsins. Tengdam\u00f3\u00f0ir hans \u00e1tti t.a.m. fr\u00e1b\u00e6ra \u00edsuppskrift sem hann st\u00f3\u00f0st aldrei.<\/p>\n<p>Rolf var lj\u00fafur ma\u00f0ur og g\u00f3\u00f0ur en skaph\u00f6fnin st\u00f3r og voldug. Segja m\u00e1 a\u00f0 hann hafi veri\u00f0 \u00f6fgama\u00f0ur b\u00e6\u00f0i \u00ed gle\u00f0i og rei\u00f0i. Skapi\u00f0 var kannski eins og t\u00f3nlist Wagners. Fj\u00f6lskyldan minnist \u00feess me\u00f0 bros \u00e1 v\u00f6r \u00feegar hann t\u00f3k til gar\u00f0inum og safna\u00f0i greinum og spreki \u00ed tunnu og kveikti \u00ed. Svo setti hann Wagner \u00e1 f\u00f3ninn og st\u00f3\u00f0 svo ber a\u00f0 ofan og s\u00f6ng sterkum r\u00f3mi \u00fati \u00ed gar\u00f0i me\u00f0 allt \u00ed botni.<\/p>\n<p>Um t\u00edma halla\u00f0i hann s\u00e9r helst til um of a\u00f0 D\u00ed\u00f3nys\u00edusi, hinum gr\u00edska gu\u00f0i v\u00ednr\u00e6ktar og \u00e1fengis, en h\u00e6tti svo alveg, sj\u00e1lfum s\u00e9r, eiginkonu og d\u00e6trum til gle\u00f0i og \u00e1n\u00e6gju.<\/p>\n<p>Honum \u00fe\u00f3tti afar v\u00e6nt um fj\u00f6lskyldu s\u00edna og d\u00f3tturd\u00f3ttirin, perlan hans, var \u00ed miklu upp\u00e1haldi.<\/p>\n<p>Margir \u00e6ttingjar eiga ekki heimangengt e\u00f0a b\u00faa erlendis. Hjartans kve\u00f0jur eru h\u00e9r fluttar fr\u00e1 Englandi, fr\u00e1 Fr\u00f3\u00f0a og Tuma, sonum Ingu Huldar, og eiginmanni hennar, Nicholas Jones; kve\u00f0jur fr\u00e1 Tone, br\u00f3\u00f0urd\u00f3ttur Rolfs og Helen, m\u00e1gkonu \u00ed Kaupmannah\u00f6fn. Mette bi\u00f0ur fyrir kve\u00f0ju fr\u00e1 \u00f6llum fr\u00e6ndsystkinum Rolfs \u00ed Noregi. Einnig er h\u00e9r kve\u00f0ja fr\u00e1 Ingu Lov\u00edsu \u00ed Bergen, hennar manni og d\u00e6trum og fr\u00e1 \u00d3la Erni og eiginkonu hans og b\u00f6rnum \u00ed R\u00f6nne \u00e1 Borgundarh\u00f3lmi. Loks er h\u00e9r flutt kve\u00f0ja fr\u00e1 B\u00f6\u00f0vari fr\u00e6nda sem \u00feykir mi\u00f0ur a\u00f0 hafa ekki komist \u00ed \u00fatf\u00f6rina.<\/p>\n<p>\u00c1 seinn \u00e1rum var heyrnin farin a\u00f0 dofna og \u00fea\u00f0 er ekki til a\u00f0 gle\u00f0ja t\u00f3nlistarmann. A\u00f0 heyra og nema hlj\u00f3\u00f0 er undursamleg g\u00e1fa. Hva\u00f0an kemur t\u00f3nlistin? Hva\u00f0an kemur hlj\u00f3\u00f0i\u00f0? Spurt var \u00e1 V\u00edsindavefnum:<\/p>\n<blockquote><p>\u201eEr \u00fea\u00f0 satt a\u00f0 ekkert hlj\u00f3\u00f0 heyrist \u00fati \u00ed geimnum?\u201c<\/p><\/blockquote>\n<p>Og svari\u00f0 hlj\u00f3\u00f0ar svo:<\/p>\n<blockquote><p>\u201eJ\u00e1, \u00fea\u00f0 er r\u00e9tt a\u00f0 ekkert hlj\u00f3\u00f0 berst um geiminn. \u00dea\u00f0 er vegna \u00feess a\u00f0 \u00fear er t\u00f3mar\u00fam, \u00fea\u00f0 er a\u00f0 segja n\u00e6r ekkert efni. Hlj\u00f3\u00f0 berst hins vegar eing\u00f6ngu um efni eins og loft, vatn, steinsteypu e\u00f0a jar\u00f0l\u00f6g, samanber a\u00f0 jar\u00f0skj\u00e1lftabylgjur eru \u00ed rauninni hlj\u00f3\u00f0.\u201c<\/p><\/blockquote>\n<p>Hva\u00f0an kemur \u00fe\u00e1 t\u00f3nlistin? spyr \u00e9g. Er h\u00fan uppfinning mannsins? E\u00f0a \u00e1 h\u00fan s\u00e9r \u00e6\u00f0ri uppruna? Einhveru sinni sem oftar var J\u00f3n M\u00fali \u00c1rnason a\u00f0 kynna verk \u00e1 t\u00f3nleikum Simf\u00f3n\u00eduhlj\u00f3msveitar \u00cdslands og sag\u00f0i eitthva\u00f0 \u00e1 \u00feessa lei\u00f0: N\u00e6st ver\u00f0ur flutt verk sem \u00e1 uppruna sinn \u00e1 himnum en var f\u00e6rt til jar\u00f0ar af t\u00f3nsk\u00e1ldinu Mozart.<\/p>\n<p>T\u00f3nlistarmenn fanga t\u00f3na og verk \u00far t\u00f3nheimum \u00fear sem verkin flj\u00faga eins og fuglar. Kannski eru t\u00f3nlistarmenn fuglafangarar eins og Papagen\u00f3 vogelf\u00e4nger \u00ed T\u00f6fraflautunni?<\/p>\n<p>Rolf fanga\u00f0i margt um \u00e6vina, flj\u00fagandi t\u00f3na, gr\u00f3\u00f0ur jar\u00f0ar, mold og stein. Hann var skapandi ma\u00f0ur til hinstu stundar og gat horft stoltur um \u00f6xl \u00e1 \u00feau verk sem hann haf\u00f0i unni\u00f0 af tr\u00famennsku og listfengi. Og fj\u00f6lskyldan var honum allt.<\/p>\n<p>B\u00f3k Hamsuns l\u00fdkur me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 ma\u00f0urinn sem gekk fyrstur um \u00f3snortna n\u00e1tt\u00faru haf\u00f0i l\u00e1ti\u00f0 til s\u00edn taka og sett mark sitt \u00e1 allt. \u00dear segir:<\/p>\n<blockquote><p>\u201eVex ekkert h\u00e9r? H\u00e9r vex allt, manneskjur, skepnur og gr\u00f3\u00f0ur. \u00cdsak s\u00e1ir. Kvelds\u00f3lin sk\u00edn \u00e1 korni\u00f0, \u00fea\u00f0 hr\u00edslast \u00fat fr\u00e1 hendi hans \u00ed boga og sekkur eins og gulls\u00e1ldur \u00ed moldina. . . . Sk\u00f3gurinn og fj\u00f6llin standa og horfa \u00e1, allt er h\u00e1tign og m\u00e1ttur, h\u00e9r er samhengi og takmark.\u201c (s. 386)<\/p><\/blockquote>\n<p>J\u00e1, l\u00edfi\u00f0 er eitt st\u00f3rt samhengi. Samnefnara \u00feess k\u00f6llum vi\u00f0 gjarnan Gu\u00f0. Hann heldur \u00f6llu saman og tengir allt. Til er r\u00famfr\u00e6\u00f0ileg skilgreining \u00e1 Gu\u00f0i sem er svona:<\/p>\n<blockquote><p>\u201eGu\u00f0 er hringur hvers mi\u00f0ja er allsta\u00f0ar og ystu m\u00f6rk hvergi.\u201c<\/p><\/blockquote>\n<blockquote>\n<p style=\"text-align:left;\">\u201e\u00cd honum lifum, hr\u00e6rumst og erum v\u00e9r,\u201c<\/p>\n<\/blockquote>\n<p style=\"text-align:left;\">sag\u00f0i P\u00e1ll postuli er hann vitna\u00f0i \u00ed gr\u00edsku sk\u00e1ldin og r\u00f6kr\u00e6ddi vi\u00f0 spekingana \u00ed A\u00feenu.<\/p>\n<p>Norska s\u00e1lmask\u00e1ldi\u00f0 Peter Dass, samt\u00edmama\u00f0ur s\u00e9ra Hallgr\u00edms P\u00e9turssonar orti:<\/p>\n<blockquote><p>Gu\u00f0 er Gu\u00f0, \u00fe\u00f3tt ver\u00f6ld v\u00e6ri eigi,<\/p>\n<p>ver\u00f0ur Gu\u00f0, \u00fe\u00f3tt allt \u00e1 j\u00f6r\u00f0u deyi.<\/p>\n<p>\u00de\u00f3tt farist heimur<\/p>\n<p>sem hj\u00f3m og eimur,<\/p>\n<p>mun heilagt streyma<\/p>\n<p>n\u00fdtt l\u00edf um geim, Gu\u00f0s \u00e1 degi.<\/p>\n<p>Bj\u00f6rgin hrynja, hamravirkin sv\u00edkja,<\/p>\n<p>himinn, j\u00f6r\u00f0 og stj\u00f6rnur munu v\u00edkja,<\/p>\n<p>en upp mun r\u00edsa,<\/p>\n<p>og r\u00e1\u00f0 hans pr\u00edsa,<\/p>\n<p>hans r\u00edki v\u00edsa<\/p>\n<p>og lj\u00f3si\u00f0 l\u00fdsa og r\u00edkja.<\/p>\n<p>(\u00de\u00fd\u00f0ing: Sigurbj\u00f6rn Einarsson, Sb 11.2-3)<\/p><\/blockquote>\n<p>Eitt st\u00f3rt samhengi alls sem er og engin lei\u00f0 a\u00f0 komast \u00fat \u00far \u00fev\u00ed. Og skv. kristinni tr\u00fa er \u00feetta samhengi grundvalla\u00f0 \u00e1 elsku. Og elskan og sorgin eru systur.<\/p>\n<p>Vi\u00f0 kve\u00f0jum Rolf Markan me\u00f0 k\u00e6rleika \u00ed hug og hjarta, \u00feakkl\u00e6ti og vir\u00f0ingu. Blessu\u00f0 s\u00e9 minning hans og Gu\u00f0 blessi \u00feig. Amen.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d6rn B\u00e1r\u00f0ur J\u00f3nsson Minninaror\u00f0 Rolf Makan t\u00f3nlistarma\u00f0ur og skapandi verkma\u00f0ur 1926-2013 \u00datf\u00f6r fr\u00e1 Fr\u00edkirkjunni \u00ed Reykjav\u00edk mi\u00f0vikudaginn 12. j\u00fan\u00ed 2013 kl. 13 Jar\u00f0sett \u00ed Gufuneskirkjugar\u00f0i &nbsp;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_hide_featured_image":false,"_jetpack_featured_image_duplicate_dismissed":0,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-566","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-greinar-og-hugvekjur-articles"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/566","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=566"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/566\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=566"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=566"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ornbardur.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=566"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}